5 اصل مهم تغییر
دانش تغییر چگونه به ما کمک میکند؟
وقتی بحث تغییر میشود، خیلی از ما آه از نهادمان بلند میشود و یاد تغییراتی میافتیم که آرزوی آن را داریم. احتمالاً شما هم میتوانید چیزهایی را در زندگیتان نام ببرید که در آرزوی تغییرشان هستید؛ اما داستان به این سادگیها هم نیست.
همانطوری که در مقالۀ «نقش مغز در فرآیند تغییر» برایتان توضیح دادهام، وقتی پای تغییر کردن به میان میآید، اصول ظریفی وجود دارند که باید دربارۀ آنها بدانیم.
اما متأسفانه، اغلب ما بعضی از اصول مهم تغییر را نمیدانیم. همین موضوع تغییر را برایمان مشکل میکند. در این مقاله، پنج اصل مهم تغییر را با هم بررسی میکنیم. راستش را بخواهید شناسایی اینکه چه چیزهایی باید تغییر کند، برای مغز بدبینمان کار بسیار سادهای است.
برای حل مشکل چهکار کنیم؟
وقتیکه عادت، ویژگی یا رفتار ناخوشایندی را در خودمان کشف میکنیم، دیگران و حتی خودمان چنین انتظاری داریم: «خوب! حالا که فهمیدم کجای کار میلنگد، خودش خودبهخود حل میشود!» و یا حداقل انتظار داریم که بدون هیچ آموزشی، راه تغییرش را بدانیم؛ اما این یک اشتباه بزرگ است!
نکته همینجاست که تغییر کردن یک دانش پیچیده است. درواقع تغییر بهقدری موضوع پیچیدهای است که در مورد آن نظریهپردازیهای زیادی شده است. برای درک پیچیدگی آن، پیشنهاد میکنیم به نقشه تغییر در سایت باشگاه تغییر سری بزنید. مطالعه این مطلب، دیدگاهتان را به تغییر عوض میکند؛ اما قصد نداریم اینجا در مورد نظریههای پیچیده صحبت کنیم.

نمونههای واقعی!
در یک همهپرسی از کاربران فضای مجازی خواستم تا نظرشان را درباره موانع تغییر دلخواه، برایم بگویند. پاسخهای آنها بسیار آشنا و قابلدرک است:
- ترس (چه ترس از آینده و چه ترس از شکست یا هر ترس دیگری)
- تنبلی و اهمالکاری
- تأثیر دیگران
- افکار و باورهایی که مانع میشوند (مثالی از این باورها را در مقاله پرخوری ناشی از باورها مطالعه کنید)
- نداشتن انگیزه کافی
- نداشتن اراده
- ندانستن روش درست برای ایجاد تغییر
- عادتهای اشتباه
- و دلایل بسیار دیگر
پس تا اینجا به این نتیجه رسیدیم که تغییر آسان نمود اول، ولی افتاد مشکلها! حالا که با موانع تغییر آشنا شدیم، ممکن است این سؤال به وجود بیاید که آیا تغییر شدنی است؟
آیا تغییر شدنی است؟
بله، تغییر دادن آنچه دوست نداریم، کاملاً شدنی است؛ اما نکات ظریفی هم دارد. ندانستن این ظرافتها باعث میشود، این کار بُغرنج، پیچیده و ترسناک به نظر رسد. به همین دلیل در ادامه پنج اصل مهم تغییر را با شما در میان میگزاریم تا مطمئن باشیم که شما در جریان مبانی پیشفرض ما درباره تغییر قرار گرفتهاید:
۱. تغییر کاملاً امکانپذیر است:
مهمترین اصل از پنج اصل مهم تغییر این است که تغییر ممکن است. با استفاده از دانش جدید در حوزههای مختلف، حالا میدانیم که بندهی ژِنها و فیزیولوژی بدنمان نیستیم.

موضوع این است که شما میتوانید نهتنها عملکرد مغز؛ بلکه حجم، ساختار مغز و همینطور بدنتان را تغییر دهید. پدیدۀ جذابی که به آن انعطافپذیری عصبی میگویند. وقتی چنین تغییراتی ممکن است، تغییرات دیگر در زندگی هم ممکن خواهد بود.
این نکته بسیار مهم است که بدانید، اگر تغییر دلخواهتان در شما اتفاق نیافتاده است، مشکل به احتمال زیاد از این جاست که شما اصول مهم تغییر را نمیدانید یا روش درستی را برای تغییر به کار نگرفتهاید.
۲. هیچ تغییرِ ماندگاری یکشبه اتفاق نمیافتد:
بحث تغییر که پیش میآید، خیلی از ما فکر میکنیم که کافی است برای یک دوره کوتاه، کاری را انجام دهیم و خیلی ساده امیدواریم که بعد از آن همهچیز خوب پیش رود.
گاهی یک اتفاق کوچک باعث میشود که ما ناگهان برای تغییر پر از انگیزه شویم. مثلاً دوستی را میبینیم که با یک رژیم لاغری جدید وزن زیادی کم کرده است. ما هم شروع میکنیم و دو هفته تمام، با انرژی فراوان پیش میرویم و بعد با یک اتفاق کوچک، همهچیز را کنار میگذاریم.
اگر از این اصل مهم تغییر خبر نداشته باشیم و ندانیم کهاین تغییری نیست که یکشبه اتفاق بیفتد، خودمان را سرزنش میکنیم که لابد مشکل از ماست. همین موضوع باعث میشود انگیزه خودمان را از دست بدهیم.
«یک سفر هزار فرسنگی با گام اول آغاز میشود.»
لائوتسه
۳. شما همه آنچه برای تغییر نیاز دارید را در اختیار دارید:
شاید باورش برایتان سخت باشد؛ اما برای تغییر نیاز به پول فراوان، شرایط خاص و حتی حال خوب ندارید. مهمترین چیزی که برای تغییر نیاز دارید، اندکی تعهد است. تعهد به خودتان برای تبدیل شدن به بهترین نسخه از خودتان.
دانستن این اصل مهم تغییر به شما کمک میکند که برخی از موانع فکری و ذهنی را کنار بگذارید. با تعهد داشتن به مسیری که باید در پیش بگیرید، میتوانید با صبوری مسیر خود را هموار کنید.
۴. برای تغییر به یادگیری، راهنمایی و حمایت از همدیگر نیاز داریم:
ما موجوداتی اجتماعی هستیم و به همین دلیل هم بهترین تغییراتمان وقتی اتفاق میافتند که از یکدیگر، راههای تغییر را یاد میگیریم. همچنین یکدیگر را راهنمایی میکنیم و برای خودمان شبکهای از افراد دلسوز و با دغدغه مشترک ایجاد میکنیم تا از هم در راه تغییر حمایت کنیم.
این اصل مهم تغییر را در زندگیتان به کار بگیرید. برای این کار باید برای ایجاد تغییر در خودتان، به دنبال افرادی بگردید که دغدغههایی شبیه خودتان دارند. این کار به شما کمک خواهد کرد که آسانتر تغییر کنید.
۵. اگر بدانید که دقیقاً چه میخواهید، تغییر بسیار سادهتر میشود:
خیلی از ما میتوانیم بهتفصیل، توضیح دهیم که چه نمیخواهیم؛ اما دقیقاً نمیدانیم که چه میخواهیم.
بعضی از ما دوست داریم به خاطر دیگران تغییر کنیم. درواقع شاید خودمان این تغییر خاص را نخواهیم. حتی بعضی از ما تغییری را میخواهیم که توانمندی لازم برای آن را نداریم. همه اینها مانع تغییر میشوند. بنابراین خیلی مهم است که بدانید دقیقاً چه تغییری را میخواهید.
این مقاله قبلاً در سایت باشگاه تغییر، با عنوانی مشابه و با نام خودم منتشر شده است. حق امتیاز تصاویر استفادهشده در مقاله هم متعلق به مجموعه باشگاه تغییر است.